Tekstilde Pastal Serim Yöntemleri ve Teknik Terimler

Tekstilde Pastal Serim Yöntemleri ve Teknik Terimler

Giriş ve Genel Bakış

Tekstil ve konfeksiyon üretiminde pastal serimi, kumaşın kesim masasına belirli kurallara, yönlere ve kat sayılarına göre düzenli bir şekilde serilmesi işlemidir. Bu işlem hem malzeme tasarrufu (fire kontrolü) hem de giysinin kalitesi, simetrisi ve dikim aşamasındaki başarısı açısından hayati bir role sahiptir.

1. Açık En (Açık En Kumaş)

Tanımı: Açık En, kumaşın top hâlindeyken ortadan ikiye katlanmamış, tek kat hâlinde düz ve tam genişliğiyle (örneğin 150 cm veya 180 cm) sarılmış hâlidir.

Mantığı ve Çalışma Prensibi:Dokuma kumaşların neredeyse tamamı ve örme kumaşların büyük bir kısmı (terbiye ve fikse işlemlerinden sonra) açık en hâlinde sunulur. Kalıplar kumaşın tam enine sağ-sol parçalar geçmeli şekilde yerleştirilerek minimum fire verilmesi hedeflenir.

2. Tüp Serim (Tüp Kumaş Serimi)

Tanımı: Tüp Kumaş, dairesel (yuvarlak) örme makinelerinden kenarlarında kesik olmadan dikişsiz/silindir şeklinde çıkan kumaştır. Tüp serim ise bu silindirik kumaşın kesilmeden/açılmadan dikey veya yatay biçimde üst üste serilmesidir.

Mantığı ve Çalışma Prensibi: Kumaş tüp şeklinde serildiğinde tek bir katta aslında çift kat kumaş elde edilmiş olur. Yanlarda kesim olmadığı için, tişört veya atlet gibi beden kalıplarının yan dikişsiz üretilmesine veya yarım kalıp planlarıyla hızlı kesim yapılmasına olanak tanır.

3. Katlı Serim

Tanımı: Katlı Serim, kumaşın pastal başlarında kesilmeden, zikzak biçiminde bir öne bir arkaya katlanarak serilmesi işlemidir.

Mantığı ve Çalışma Prensibi: Kumaş her masanın sonuna geldiğinde kesilmez, katlanarak geriye doğru serilmeye devam eder.
• Avantajı: Her katta kumaşı kesme zorunluluğu olmadığından serim süresi son derece hızlıdır ve zaman tasarrufu sağlar.
• Dezavantajı: Kumaş bir gidişte yüzü yukarı, dönüşte yüzü aşağı bakacak şekilde serildiği için tüy yönü (kadife, kaşe vb.) veya tek yönlü desen olan kumaşlarda kullanılamaz. Yönü ve tersi/yüzü fark etmeyen düz kumaşlar için idealdir.

4. Yüz Yüzü Serim (YüzYüzeSerim)

Tanımı: Kumaş katlarının ön yüzlerinin (kullanılacak dış yüzeylerinin) birbirine bakacak şekilde üst üste serilmesidir (Örn: 1. kat yüzü yukarı, 2. kat yüzü aşağı, 3. kat yüzü yukarı...).

Mantığı ve Çalışma Prensibi: 1. Giysilerde sağ ve sol simetrik parçalar (sağ kol - sol kol, sağ ön beden - sol ön beden) vardır. Kumaş yüz yüze serildiğinde tek bir kesimle hem sağ hem de sol parça birebir simetrik ve ayna görüntüsü şeklinde otomatik olarak elde edilir.
2. Kumaşın dış yüzeyi içte kaldığı için serim ve kesim esnasındaki kirlenmelerden veya çizilmelerden korumaya da yardımcı olur.

5. Tek Kat Serim (TekYönlüSerim)

Tanımı: Kumaşın her bir katının hep aynı yöne (örneğin hepsi yüzü yukarı bakacak şekilde) serilmesi ve her kat sonunda kumaşın kesilip makinenin başa dönerek yeniden sermesidir.

Mantığı ve Çalışma Prensibi: Kadife, polar, kaşe gibi tüylü/havlı kumaşlarda veya tek yönlü baskılı/desenli kumaşlarda tüy ve desen yönünün tüm giysi parçalarında aynı yöne bakması şarttır. Zikzak veya yüz yüze serim yapılırsa kıyafetin sağ tarafı ile sol tarafının rengi/parlaklığı veya desen yönü farklı görünür. Bu sebeple kumaş katı kesilir, araba başa döner ve hep aynı yönde serim yapılır.

Özet Karşılaştırma Tablosu

    KAYNAKÇA: EGEMEN BATILI

    TEKSTİL DERSHANESİ