Whatsapp Tekstil Kursları Destek Hattı

YUVARLAK ÖRME KUMAŞLARIN ANALİZİ

YUVARLAK ÖRME KUMAŞLARIN ANALİZİNDE İZLENECEK YOLLAR

  1. KUMAŞ ÖRME TEKNİĞİNİN BELİRLENMESİ

Atkılı örme tekniğini belirleme:

  • İlmekler kumaş eni yönünde meydana gelir.

  • Her sırayı bir iplik oluşturur.

  • Düz örme makinelerinde kumaşlar biçimlendirilmiş veya biçimlendirilmemiş parça şeklinde üretilir.

  • Yuvarlak örme makinelerinde tüp veya açık en şeklinde üretilen kumaşlar düz örme kumaşlara göre daha incedir.

Çözgülü örme tekniğini belirleme:

  • İlmekler çözgü yönünde, kumaş boyunca oluşturulur.

  • Çözgülü örme kumaşlar sökülmez.

  1. KUMAŞIN ÖN VE ARKA YÜZÜNÜN BELİRLENMESİ

  • Tek plaka örgülerde ilmek hareketlerinde kullanılacağından kumaşın ön yüzeyinde “R” (sağ) ilmek görüntüsü bulunur.

  • Desenlendirme yapılan örgülerde desen kumaşın ön yüzeyinde görünür.

  • Likra kullanılan örgülerde likra, kumaşın arka yüzeyinde görünür.

  • Farklı numaralarda iplik kullanılan örgülerde daha ince iplik genellikle ön yüzde bulunur.

  • Kumaşın ön yüzünde genellikle renkli ve parlak iplikler yer alır.

 

  1. PLAKA SAYISININ BELİRLENMESİ

  • Tek plakalı örme makinelerinde üretilen kumaşların yüzü ve tersi farklı görüntüye sahiptir. Kumaşın bir yüzünde “R” (sağ) ilmek, diğer yüzünde ise “L” (sol) ilmek görüntüsü bulunur. Çift plakalı örme makinelerinde üretilen kumaşların iki yüzü de birbirine benzerdir. Çift taraflı kullanılabilir.

  • Tek plakalı örme makinelerinde üretilen kumaşlar yanlardan içe doğru, alt ve üstten dışa doğru kıvrılır. Çift paka kumaşlar ise kıvrılma yapmaz, düzdür.

  • Tek plakalı örme makinelerinde üretilen kumaşlar daha ince, daha esnek ve daha hafiftir.

  1. KUMAŞ ÜZERİNDE RAPORUN BELİRLENMESİ

Örme kumaş üzerinden örgü ya da renk farklılıkları tekrarları takip edilerek enine ve boyuna yönde tekrar eden en küçük birim tespit edilir.

  1. İLMEK ÇUBUK SIKLIĞININ BELİRLENMESİ

İLMEK ÇUBUĞU

İlmek çubuk sıklığı, kullanılacağı yere göre 1 cm veya 1 inçteki ilmek çubukları lup ile sayılarak bulunur.

     6. MAKİNE İNCELİĞİNİN BELİRLENMESİ

Makine üzerinde, 1 inç mesafedeki ilmek çubukları sayısı aynı zamanda iğne sayısını, bu da makine inceliğini verir.

Numune kumaşın hangi makine inceliğinde örüldüğünü bulabilmek için 1 inçteki ilmekleri saymak yeterli değildir. Örgü sırasındaki çekmelerden dolayı örme kumaşın makine üzerindeki eni ile merdane çıkış eni farklıdır. Örgü sırasındaki çekme miktarına iplik özellikleri, örgü yapısı, kumaş çekim ayarları, iplik tansiyon (gerginlik) ayarları etki eder.

Aynı zamanda bitim işlemlerindeki çekmeler nedeniyle de ham kumaş ve mamul kumaşın eni de farklıdır. Dolayısıyla 1 inçteki çubuk sayısı da farklıdır. Numune kumaş üzerinden 1 inçteki çubuk sayısı sayıldıktan sonra çekme yüzdesi belirlenerek makine inceliği hesaplanmalıdır.

ÖRNEK:

Numune kumaş, kenarları düzgün dörtgen olacak şekilde kesildi.

numune kumaş

Numune kumaşın eni cetvelle ölçüldü.

Numune eni= 5,5 cm

İplik ucu bulunarak (örme kumaşlar tek yönde sökülür.) numune kumaştan 5 adet iplik söküldü.

Her bir ipliğin uzunluğu gerdirilerek ve kıvrımları düzeltilerek cetvelle ölçüldü. Ölçümlerin ortalaması alındı.

     7. İLMEK SIRA SIKLIĞININ BELİRLENMESİ

İlmek sıra sıklığı, kullanılacağı yere göre 1 cm veya 1 inçteki ilmek sıraları lup ile sayılarak bulunur.

ilmek sırası

     8. İLMEK İPLİK UZUNLUĞUNUN BELİRLENMESİ

İlmek iplik uzunluğu bir ilmek oluşumunda harcanan iplik miktarıdır. İplik uzunluğu hesaplanırken belirli sayıdaki ilmek çubuğu sayılır ve makasla kesilir, bir ilmek sırası sökülür. Sökülen iplik gerdirilerek ölçülür. Elde edilen uzunluk ilmek çubuğu sayısına bölünür, elde edilen sonuç bir ilmek için harcanan iplik uzunluğunu belirler.

ÖRNEK:

50 ilmek çubuğu numune kumaş üzerinde işaretlendi ve işaretlenen yerlerden kesildi. 50 çubuk mesafesinden bir sıra iplik söküldü.

Sökülen ipliğin uzunluğu kıvrımları düzeltilerek cetvel ile 10,6 cm olarak ölçüldü.

10,6 / 50 = 0,2 cm bir ilmek için harcanan iplik uzunluğudur.

     9. ÖRGÜ RAPORUNUN BELİRLENMESİ

Numune kumaşın yüzü tespit edildikten sonra bir ilmek çubuğu renkli kalemle işaretlenir. Bulunan iplik ucu çekilerek sökülür. Çizilen yerden itibaren iplik hareketleri işaretlenir ve bu işleme rapor tekrarına kadar devam edilir. İlmek, funk ve iptal hareketleri silindir ve kapakta aşağıdaki tabloda verildiği şekilde gösterilir.

örgü raporunun belirlenmesi

Silindirde 4 çelik ve 4 ayak iğne bulunur. Kapakta ise (kapaktan jakarlı olan makineler hariç) 4 çelik ve 2 ayak iğne bulunur.

Ayak İğne

Her sökülen iplik bir sistemdir. Sistemler soldan sağa doğru, çelikler yukarıdan aşağıya doğru yazılır

iplik sistemleri

     10. İPLİK CİNSİNİN BELİRLENMESİ

Yakma testi ve diğer yöntemlerle iplik cinsleri belirlenir.

    11. İPLİK NUMARASININ BELİRLENMESİ

Numune kumaştan en az 10 iplik sökülür.

İplik numarasının belirlenmesi

Her birinin uzunluğu kıvrımları düzeltilerek cetvelle ölçülür.

İplikler hassas terazide tartılarak ağırlıkları bulunur.

Formülleri kullanılarak iplik numarası hesaplanır.

ÖRNEK:

10 adet iplik numune kumaştan sökülerek uzunlukları ölçüldü.

Toplam iplik uzunluğu 175 cm=1,75 m olarak hesaplandı.

İplikler hassas terazide tartılarak toplam ağırlıkları 0,052 g olarak bulundu.

Ne = 0,59X1,75 / 0,052

Ne = 19,85

Ne 20/1 pamuk olarak sonuç belirlendi.

     12. KUMAŞ GRAMAJININ BELİRLENMESİ

1m2 kumaşın g cinsinden ağırlığı kumaş gramajını verir. Gramaj aleti ile kesilen parça 100 cm2 alana sahiptir. Kesilen parça hassas terazide tartılarak ağırlığı belirlenir ve 1m2 kumaşın ağırlığı hesaplanır.

ÖRNEK:

Kumaş gramaj aleti ile kesildi.

Kesilen parça hassas terazide tartıldığında 1,5 g ağırlığında olduğu tespit edildi.

100 cm2 kumaş 1,5 g ağırlığında ise

10000 cm2 ( 1m2) kumaş 1,5 X100 = 150 g ağırlığındadır.

Gramaj = 150 g/m2
 

TEKSTİL DERSHANESİ

Tülay PASLIOĞLU