Yün iplikçiliği: Yünde Cer(çekim,çekme) makineleri

Tarih: 20.07.2012 Cuma | Ekleyen : firdevs | Okunma Sayısı: 1241

Yün iplikçiliği: Yünde Cer(çekim,çekme) makineleri

Cer makinelerinde çekim işlemi silindirli ve iğneli çekim tertibatlarıyla gerçekleşir. Silindirli çekim tertibatlarında çıkış silindir çiftleri giriş silindir çiftlerinden daha hızlı döner. Bu sayede çekim meydana gelir ve elyaf çekilir. Çekim işlemi taraktan sonra yapılabildiği gibi taramadan sonra da yapılır. Taramadan, taran­mış olarak çıkan tarama bantlarının numarası genellikle Nm 0,04-0,06'dır. Bu noktaya kadar yapılan dublaj ve çekimler numarada düzgünsüzlüklere neden olabilir. Yani, tarama bandı numara sapmaları gösterir. Taramadan gelen topslar çekilerek fitil haline getirilmek üzere hazırlama dairesine getirilir. Çekim (cer) makineleri hazırlama ünitesinin elemanlarıdır. Ayrıca fitil makineleri de hazır­lık işlemine dahildir. Tops bantlarının yavaş ve kademeli olarak sürekli çekildiği bu makine grubuna sortiment denir. Bu makinelerden her birine de pasaj adı verilir. 
Topslar burada dublaj yapılarak 2 veya 3 pasaj çift iğneli makinelerde çekilir. Bant gittikçe paralelleşir ve numarası düzgünleşir. Pasaj sayısı yeni teknolojilerde azaltılmıştır. Pasaj sayısının azalması, işçilik ve yatırım maliyeti yanında yü­nün kırılmasını önleyerek kaliteyi arttırır. Tarama çekmesinden sonra fitil makinesinde fitil yapılır.


 Ştrayhgarnda tarak makinesinden sonra oluşan fitiller doğrudan iplik eğirme makinesine veril­diğinden çekim (cer) makineleri kullanılmaz. Yün iplikçiliğinde (kamgam) daha çok iğneli  (baretli) çekim tertibatlı makineler kullanılır. Çekim (cer) makineleri genel olarak şu başlık­lar altında incelenmiştir: 


a)Çekim makinelerinin görevleri,
b)Ekartman mesafesi ve ayarı,
c)Bant istifleme (köyler, helezon istifleyici),
d)İğneli baretli çekim makinesi.


Çekim Makinelerinin Görevleri
a)  Elyafı düzgünleştirmek, çengellerini (kıvrım­lı uçları) düzeltmek,
b)  Elyafı paralel hale getirmek,
c)  Bandın numarasını düzgünleştirmektir.


Çekim işlemi ile bantlar çekilmiş, düzeltilmiş ve birbirine paralel olarak sıralanmıştır.


Ekartman Mesafesi ve Ayarı


    Çekme makinelerinde ekartman ayan çok önemlidir. Besleme silindiri ile verim (çıkış) si­lindirleri arasındaki mesafe, ekartman mesafesidir. Çekim sahasına giren elyafta, elyaf uzunluğu ekartman mesafesinden büyük ise elyaf kopar, bu istenmeyen bir durumdur. Eğer elyaf uzunluğu ekartman mesafesine eşit ise besle­meden kurtulur kurtulmaz çıkış silindiri ile ya­kalanır. Bu durum ideal olmasa bile normal bir durumdur. Ekartman ayarı elyaf boyundan çok az bir miktar fazla olmalıdır. Çekim sahası için­deki elyafın" en uygun hareketi bu şekilde sağla­nır. Elyaf uzunluğu ekartman mesafesinden fazla küçük  ise, yüzen elyaf meydana gelir. En istenmeyen durumdur. Çıkışa varmadan giriş tarafından bırakılan elyaf kontrol edilemez ve buna çekim verilemez. Besleme silindiri ile çe­kim silindiri arasına bir takım iğneler konur ve yüzen elyaf böylece kontrol edilir. Banttaki kısa elyaf yüzdesi çok önemlidir. Bun­lar uzun elyafların hareketini bozarlar. Ekartman ayarında elyaf boyu olarak banttaki en uzun elyaf boyu alınır.


Bant İstifleme (Koyler, Helezon İstifleyici)


    Çekim işleminin bitiminden sonra makineden çıkan bantlar helezonik şekilde silindirik bir kovaya yerleştirilir. Koyler sistemi kullanılır. Koyler ya da helezon istifleyici, cer kovalarını uygun hızda döndüren tabla ve bağlı bulundu­ğu mekanizmadır. Makine şasesine bağlı ve ha­reket alan bir döner tabak ve kovanın altında kova tablası vardır. Bant kovanın içerisine yan­dan bırakılır.

Powered & Designed ilknet